നിങ്ങളുടെ മാതാപിതാക്കള്ക്കോ പങ്കാളിക്കോ സഹപ്രവര്ത്തകര്ക്കോ ബന്ധുക്കള്ക്കോ അല്ലെങ്കില് ചുറ്റുമുള്ള ആര്ക്കെങ്കിലുമോ പെട്ടെന്ന് പക്ഷാഘാതം (സ്ട്രോക്ക്) ഉണ്ടായേക്കാം. രോഗി ജീവിതത്തിലേക്ക് തിരിച്ചുവരുമോ, വീണ്ടും നടക്കുമോ, ജോലിയില് വീണ്ടും പ്രവേശിക്കുമോ എന്നതെല്ലാം ആദ്യത്തെ 10 മിനിറ്റിനുള്ളില് നിങ്ങള് എടുക്കുന്ന നിര്ണായക തീരുമാനത്തെ ആശ്രയിച്ചിരിക്കും. ലോകമെമ്പാടും ഏറ്റവും കൂടുതല് വൈകല്യത്തിന് കാരണമാകുന്ന രോഗങ്ങളില് ഒന്നാണ് സ്ട്രോക്ക്/പക്ഷാഘാതം. എന്നാല് ഏറ്റവും പ്രതീക്ഷ നല്കുന്ന സത്യം എന്തെന്നാല് സമയത്ത് ശരിയായ ചികിത്സ ലഭിച്ചാല് പലരെയും പൂര്ണ ജീവിതത്തിലേക്ക് തിരികെ കൊണ്ടുവരാന് കഴിയും എന്നതാണ്.
ഓര്ക്കൂ: BE FAST
പലരും കരുതുന്നത് പോലെ വീട്ടുവൈദ്യമോ, മരുന്നോ, വെള്ളമോ, കാപ്പിയോ, പഞ്ചസാരയോ അല്ല ആദ്യ ശുശ്രൂഷ.ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട ആദ്യ ശുശ്രൂഷ രോഗിയെ കഴിയുന്നത്ര വേഗത്തില് ഒരു സമ്പൂര്ണ Stroke Unit ഉള്ള ആശുപത്രിയില് എത്തിക്കുക എന്നതാണ്. സ്ട്രോക്കിനുള്ള അത്യാവശ്യ ചികിത്സ സാധാരണയായി 4½ മണിക്കൂറിനുള്ളില് ആരംഭിക്കണം. ഇതില് യാത്രാസമയവും, അടിയന്തര എം.ആര്.ഐ (Emergency MRI) ഉള്പ്പെടെ പക്ഷാഘാതം സ്ഥിരീകരിക്കുന്നതിനുള്ള പരിശോധനാ സമയവും ഉള്പ്പെടുന്നു.
പക്ഷേ ഓര്ക്കുക 'Earlier is Better.' എത്ര നേരത്തെയാകുന്നുവോ അത്രയും നല്ലത്. ഓരോ മിനിറ്റും ലക്ഷക്കണക്കിന് മസ്തിഷ്കകോശങ്ങള് നഷ്ടപ്പെടാം. സ്ട്രോക്ക് സംശയിക്കുന്ന രോഗിയെ സമയം നഷ്ടപ്പെടുത്തി ചെറിയ ക്ലിനിക്കുകളിലോ സ്ട്രോക്ക് ചികിത്സ സൗകര്യമില്ലാത്ത ആശുപത്രികളിലോ കൊണ്ടുപോകുന്നത് ചികിത്സ വൈകിപ്പിച്ചേക്കാം. സാധ്യമെങ്കില് നേരിട്ട് Stroke Unit ഉള്ള ആശുപത്രിയിലേക്കാണ് എത്തിക്കേണ്ടത്.
ശരീരം നല്കുന്ന അവസാന മുന്നറിയിപ്പ് ഒരിക്കലും അവഗണിക്കരുത്. പെട്ടെന്ന് സംസാരിക്കാന് കഴിയാതെ വരികയോ, ഒരു കൈയ്ക്ക് ബലക്കുറവ് അനുഭവപ്പെടുകയോ, അല്ലെങ്കില് ഒരു കണ്ണിലെ കാഴ്ച നഷ്ടപ്പെടുകയോ ചെയ്യുന്നതായി സങ്കല്പ്പിക്കുക. എന്നാല് ഏതാനും മിനിറ്റുകള്ക്കുള്ളില് എല്ലാം സാധാരണ നിലയിലാകുന്നു. മിക്ക ആളുകളും ആശ്വാസത്തോടെ അത് അവഗണിക്കുകയാണ് പതിവ്. അത് അവരുടെ ജീവിതത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ അബദ്ധമായി മാറിയേക്കാം.
ഇതിനെ 'ട്രാന്സിയന്റ് ഇസ്കെമിക് അറ്റാക്ക്' (TIA) എന്ന് വിളിക്കുന്നു. ഇത് പലപ്പോഴും 'മിനി-സ്ട്രോക്ക്' (ചെറിയ പക്ഷാഘാതം) എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു. തലച്ചോറിന്റെ ഏതെങ്കിലും ഭാഗത്തേക്കുള്ള രക്തയോട്ടം താല്ക്കാലികമായി തടസ്സപ്പെടുമ്പോഴാണ് ഇത് സംഭവിക്കുന്നത്. രക്തയോട്ടം പുനഃസ്ഥാപിക്കപ്പെടുന്നതിനാല് ലക്ഷണങ്ങള് സാധാരണയായി നിമിഷങ്ങള്ക്കോ മിനിറ്റുകള്ക്കോ ഉള്ളില് അപ്രത്യക്ഷമാകുമെങ്കിലും അപകടം ഒഴിഞ്ഞുപോയിട്ടില്ലന്ന് മനസിലാക്കണം.
TIA നിസ്സാരമായ ഒരു സംഭവമല്ല - ഇത് തലച്ചോറിന്റെ അടിയന്തര മുന്നറിയിപ്പ് സന്ദേശമാണ്. വരും മണിക്കൂറുകളിലോ ദിവസങ്ങളിലോ ഒരു വലിയ പക്ഷാഘാതം (major stroke) ഉണ്ടായേക്കാം എന്ന് ഇത് നിങ്ങളെ അറിയിക്കുന്നു. ലക്ഷണങ്ങള് തിരിച്ചറിയുക, ഉടന് തന്നെ നടപടിയെടുക്കുക. 'BE FAST' ലക്ഷണങ്ങള് അനുഭവപ്പെട്ടാല് അവ പൂര്ണ്ണമായും അപ്രത്യക്ഷമായാല് പോലും പക്ഷാഘാത ചികിത്സയ്ക്കായി പ്രത്യേക വിഭാഗമുള്ള (Stroke Unit) ആശുപത്രിയില് ഉടന് തന്നെ ചികിത്സ തേടുക.
നേരത്തെയുള്ള പരിശോധനയും ചികിത്സയും വഴി മാരകമായ പക്ഷാഘാതമോ സ്ഥിരമായ അംഗവൈകല്യമോ ഒഴിവാക്കാനോ, അല്ലെങ്കില് ജീവന് തന്നെ രക്ഷിക്കാനോ സാധിക്കും. ലക്ഷണങ്ങള് അപ്രത്യക്ഷമായതില് ആശ്വസിക്കുകയല്ല വേണ്ടത്. മറിച്ച്, പക്ഷാഘാതം തടയാന് കഴിഞ്ഞു എന്ന് ഉറപ്പാക്കിയ ശേഷം മാത്രം ആശ്വസിക്കുക.
ഓര്ക്കുക…
മസ്തിഷ്കത്തെ സംരക്ഷിക്കുന്നതില് സമയം അങ്ങേയറ്റം വിലപ്പെട്ടതാണ്. സ്ട്രോക്കില് ഓരോ മിനിറ്റും ലക്ഷക്കണക്കിന് മസ്തിഷ്കകോശങ്ങള് നഷ്ടപ്പെടുന്നു. ചികിത്സ തുടങ്ങുന്നതില് ഒരു മണിക്കൂര് വൈകുന്നത് പോലും രോഗമുക്തിക്കുള്ള സമയം വര്ഷങ്ങളോളം നീളാന് കാരണമായേക്കാം.
'സ്ട്രോക്ക് വന്ന ഒരാളുടെ ജീവിതം പലപ്പോഴും ഡോക്ടറുടെ കൈകളില് എത്തുന്നതിന് മുമ്പേ തീരുമാനിക്കപ്പെടുന്നു. ആ തീരുമാനം എടുക്കുന്നത് നിങ്ങളായിരിക്കാം. ഇന്ന് നിങ്ങള് പഠിക്കുന്ന BE FAST, നാളെ ഒരാളുടെ ചിരിയും സംസാരവും നടത്തവും ജീവിതവും തിരികെ നല്കാന് സഹായിച്ചേക്കാം. അതുകൊണ്ട് ഈ അറിവ് എല്ലാവരിലും എത്തണം.
Content Highlights :Stroke—every moment is critical. With timely and appropriate treatment, many people can be brought back to life from a stroke.